Kur Puma njoftoi para pak muajsh se ish-shefi i shitjeve të Adidas, Arthur Hoeld, do të bëhej CEO i saj i ri, duke zëvendësuar Arne Freundt për shkak të “pikëpamjeve të ndryshme mbi ekzekutimin e strategjisë”, nuk ishte thjesht një ndryshim rutinë i lidershipit.
Ky veprim shtoi një kapitull tjetër në një nga rivalitetet më ikonike në historinë e korporatës: Puma vs Adidas.
Ky rivalitet, i shënuar nga shkëmbimet e talenteve dhe epërsia strategjike, kishte parë gjithashtu një kthesë dramatike në vitin 2022 kur Puma punësoi Bjørn Gulden, i cili kishte qenë një nënkryetar i lartë i veshjeve dhe aksesorëve në Adidas në vitet 1990, për të udhëhequr kompaninë si CEO i saj.
Por para këtyre lëvizjeve të bordit qëndron një histori shumë më e vjetër dhe më personale – një që filloi me një ndarje të hidhur të dy vëllezërve në një qytet të vogël gjerman dhe evoluoi për t’u bërë një nga grindjet më legjendare në veshjet sportive globale, transmeton FaktX.
Adidas dhe Puma, dy nga gjigantët më të mëdhenj të veshjeve sportive në botë, përveç origjinës së tyre rreth ambicies dhe inovacionit, njihen edhe një përçarje të hidhur midis dy vëllezërve gjermanë – Adolf dhe Rudolf Dassler.
Kjo është historia e tyre:
Një grindje e lindur në familjen Dassler
Historia fillon në vitet 1920 në Herzogenaurach, një qytet me pak më shumë se 20,000 banorë të Gjermanisë.
Vëllezërit Dasslsder drejtonin së bashku një kompani këpucësh – Gebrüder Dassler Schuhfabrik (Fabrika e Këpucëve të Vëllezërve Dassler) – që vepronte nga lavanderia e nënës së tyre.
Adolf, i njohur si “Adi”, ishte artizan i qetë, i përqendruar në dizajn dhe detaje. Rudolf, ose “Rudi”, ishte ekstrovert dhe shitës, karizmatik dhe i guximshëm.
Dyshja gjeti sukses të hershëm, më i famshmi kur sprinteri amerikan Jesse Owens veshi këpucët e tyre për të fituar katër medalje ari në Lojërat Olimpike të Berlinit të vitit 1936.
Por biznesi – dhe marrëdhënia e tyre – filloi të “shpërbëhej” gjatë Luftës së Dytë Botërore.
Keqkuptimet, mëritë personale dhe tensioni politik u shndërruan në armiqësi të hapur.
Dhe shkaku i saktë i përçarjes midis vëllezërve Dassler mbetet i diskutueshëm.
Të dhënat lokale thjesht i referohen “vështirësive të brendshme familjare”, por historia më e qarkulluar është se Rudi – shpesh e përshkruar si më karizmatiku nga të dy – pati një aferë me gruan e Adit, Käthe, një tradhti që i ndërpreu përgjithmonë lidhjen mes vëllezërve.
Teori të tjera kanë dalë gjithashtu gjatë viteve.
Disa sillen rreth tensioneve mbi përkatësitë e tyre politike – të dy vëllezërit iu bashkuan Partisë Naziste në vitin 1933 – dhe debateve se kush mund të merrte meritat për shpikjen e thumbave revolucionare të futbollit me vidë që ndihmuan Gjermaninë Perëndimore të fitonte Kupën e Botës 1954 në një fushë të lagur nga shiu në Bernë.
Një episod veçanërisht famëkeq daton që nga viti 1943, gjatë një sulmi bombardimi të Aleatëve mbi Herzogenaurach.
Sipas raportimeve, Adi dhe Käthe nxituan drejt një strehimoreje që tashmë ishte zënë nga Rudi dhe familja e tij.
Me t’i parë, Rudi thuhet se murmëriti: “Schweinhunde (qentë derra) janë kthyer”.
Më vonë, Rudi pretendoi se kishte pasur parasysh bombarduesit e RAF-it, por Adi nuk ishte i bindur – një tjetër fyerje që thelloi marrëdhënien e tyre tashmë të përçarë.
Kështu, në vitin 1948, vëllezërit kishin ndjekur rrugë të ndara dhe Herzogenaurach nuk ishte më kurrë i njëjti.
Herzogenaurach, “qyteti me qafa të përkulura”
Rudolf krijoi kompaninë e tij në njërën anë të lumit Aurach dhe e quajti Puma.
Adi qëndroi në anën tjetër dhe e regjistroi kompaninë e tij si Adidas, një kombinim i emrit dhe mbiemrit të tij.
Është vendi ku selia e këtyre dy gjigantëve qëndron edhe sot, shumë pak kilometra larg njëri-tjetrit.
Por ajo që pasoi nuk ishte vetëm një rivalitet i korporatave, por një përçarje në të gjithë qytetin.
Herzogenaurach u bë i njohur si “qyteti i qafës së përkulur”, sepse vendasit së pari shikonin nga lart këpucët e tua përpara se të vendosnin nëse do të flisnin me ty.
“Ndarja midis vëllezërve Dassler ishte për Herzogenaurach-un ajo që ndërtimi i Murit të Berlinit ishte për kryeqytetin gjerman”, tha gazetari vendas Rolf-Herbert Peters në një raport të The Guardian të vitit 2009.
Madje martesat midis punonjësve të Adidas dhe Puma dekurajoheshin.
Çdo fabrikë kishte klubin e vet të futbollit, berberin dhe kafenenë – madje edhe kishat dhe furrat e bukës të lidhura me njërën anë ose tjetrën.
“Edhe feja dhe politika ishin pjesë e përzierjes së zjarrtë. Puma shihej si katolike dhe politikisht konservatore, Adidas si protestante dhe socialdemokrate”, thotë Klaus-Peter Gäbelein i Shoqatës lokale të Trashëgimisë në raport.
Edhe pas vdekjes, ndarja vazhdoi: vëllezërit Dassler janë varrosur në të njëjtën varrezë, por në skaje të kundërta.
Madje rivaliteti Adidas-Puma ka evoluar nga hakmarrja personale në konkurrencën e bordeve drejtuese.
Për dekada të tëra, të dy markat luftuan për supremaci në sponsorizimet e futbollit, mbështetjen e atletëve dhe momentet olimpike.
Adidas nënshkroi yje si Franz Beckenbauer dhe David Beckham, ndërsa Puma rrëmbeu Pelén, Usain Bolt dhe së fundmi, Neymar Jr.
Por identitetet e ndryshme të markave u bënë gjithashtu pjesë e avantazhit të tyre konkurrues.
Adidas u mbështet në inovacion, performancë dhe trashëgimi. Puma mori një model më rinor dhe të modës.
Pavarësisht intensitetit, lidershipi modern në të dyja kompanitë është përpjekur të shkrijë marrëdhëniet.
Në vitin 2009, punonjësit e të dyja firmave luajtën një ndeshje simbolike futbolli për të promovuar paqen dhe pajtimin. Por në treg, lufta mbetet e ashpër.
Sot, Adidas dhe Puma gjenerojnë së bashku miliarda dollarë të ardhura, duke konkurruar globalisht me kompani si Nike dhe Under Armour.
Megjithatë, në Herzogenaurach, përçarja ende vërehet. /FaktX/
Lexo po ashtu
Pas zgjedhjes historike të Papa Leo XIV më 8 maj – Papa i parë amerikan në krye të Kishës Katolike Lexo më shumë
Një çift i moshuar në Cambridgeshire të Anglisë është urdhëruar të shembë shtëpinë e tyre me vlerë 1 milion funte, Lexo më shumë
Gjatë takimit të tyre të parë zyrtar në Zyrën Ovale, kancelari gjerman Friedrich Merz i dhuroi presidentit të SHBA-së, Donald Lexo më shumë
Gjermania po harton plane për të zgjeruar me shpejtësi rrjetin e saj të bunkerëve dhe strehimoreve të papërshkueshme nga bombat, Lexo më shumë